یوک سر شافت خروجی گیربکس (Output Shaft Yoke)، قطعهای حیاتی است که وظیفه اتصال شافت خروجی گیربکس به مجموعه گاردان را بر عهده دارد. این قطعه معمولاً به صورت یک قطعه فولادی با طراحی «U» شکل یا «V» شکل ساخته میشود تا بتواند صلیبک گاردان (Universal Joint) را در خود جای دهد.
یوک سر شافت در گیربکسهای سنگین (مانند سری ZF 4WG180/200) تحت فشار بسیار شدیدی قرار دارد؛ چرا که باید بتواند تمام گشتاور (Torque) خروجی از گیربکس را بدون تغییر شکل یا شکستگی، به مجموعه گاردان منتقل کند. این قطعه از فولادهای آلیاژی بسیار مقاوم و با استحکام بالا (High-Strength Alloy Steel) ساخته میشود تا در برابر ضربههای ناگهانی (حاصل از شروع حرکت یا تغییر دنده) و نوسانات زاویهای مقاومت کند.
دقت در ساختار یوک، بهویژه در بخش محل قرارگیری صلیبک و سوراخهای اتصال به شافت، تعیینکننده اصلی همراستایی (Alignment) سیستم است. هرگونه خطای ابعادی در یوک میتواند منجر به ایجاد لرزشهای شدید (Vibration)، صدای ناهنجار در حین حرکت و در نهایت فرسایش زودرس بلبرینگها و آسیب به دندانههای شافت خروجی شود.
مزایا
- انتقال قدرتمند گشتاور: طراحی مهندسی شده برای تحمل حداکثر نیرو بدون تغییر شکل.
- سازگاری با نوسانات زاویهای: اجازه میدهد گاردان در زوایای مختلف بدون آسیب به گیربکس حرکت کند.
- دقت در نصب: اتصال بسیار محکم و دقیق به سر شافت خروجی.
- مقاومت در برابر ضربه: تحمل ضربههای ناشی از تغییر بار ناگهانی در ماشینآلات سنگین.
- افزایش طول عمر سیستم: کاهش لرزش و کمک به حفظ سلامت یاتاقانها و گاردان.
کارکرد
- اتصال مکانیکی: ایجاد واسطه بین شافت خروجی گیربکس و صلیبک گاردان.
- انتقال نیرو: انتقال کامل گشتاور از خروجی گیربکس به مجموعه انتقال قدرت.
- مدیریت زاویه: تسهیل حرکت گاردان در شرایطی که زاویه بین گیربکس و دیفرانسیل ثابت نیست.
- کاهش استرس ساختاری: توزیع صحیح نیروها برای جلوگیری از تمرکز تنش در شافت خروجی.